DÇB Başkanı
К.М. Ajahov
05.10.2010Nalçik
DÇB’den Nüfus Sayımı İçin Adıge Xaselere Çağrı: Anadilde «Adıge», Rusça «Çerkes»
DÇB’den Nüfus Sayımı İçin Adıge Xaselere Çağrı: Anadilde «Adıge», Rusça «Çerkes»
“Etnik isimlendirme ve geleneksel kültürel öğeler “ Ubıh, Şapsığ, Adıgeytsı, Çerkes ve Kabardeytsı’lar da ‘ortaktır’. Söz konusu subetnoslar anadilde bir isimlendirmeye ‘Adıge’ ismine sahiptirler.
DÇB’ne üye olan Toplumsal Organizasyon ‘Adıge Xase’lerin yöneticilerine;
Rusya Federasyonu Nüfus sayımı ve Rusya Bilimler Akademisi Etnoloji ve Antropoloji Enstitüsü’nün 25.05.2010 tarihli Ubıh, Şapsığ: Adıgeytsı, Çerkes ve Kabardintsı ‘Çerkes (Adıge) ulusunun subetnoslarıdır’ şeklindeki açıklaması ile alakalı olarak; ‘Ulusal aidiyet nüfus sayım formunda nasıl doğru olacak şekilde gösterilmeli’ sorunu üzerine:
Bizim bu soru hakkındaki kısa cevabımız aşağıdaki gibidir:
“Etnik isimlendirme ve geleneksel kültürel öğeler “ Ubıh, Şapsığ, Adıgeytsı, Çerkes ve Kabardeytsı’lar da ‘ortaktır’. Söz konusu subetnoslar anadilde bir isimlendirmeye ‘Adıge’ ismine sahiptirler.
DÇB tüm bu subetnosların Rusça ‘Çerkes’ olarak (doğru) isimlendirilen ulusu oluşturdukları prensibini desteklemektedir. Bu yaklaşım derin tarihi köklere sahiptir.
Ulusumuzdan her fert, alışık olageldiği etnik grupların lokal isimlendirmelerini (Şapsığ, Ubıh, Adıgeyets, Kabardinets vb) terk etmeye, yetersiz bilgilendirme ve düşünsel atalet nedeni ile hazır değildir. Fakat bu onların Çerkes olmadığı veya Çerkes ulusunun bir parçası olmadıkları anlamına gelmez.
Çok kalabalık Çerkes diasporası için böylesi bir problem yok. Onlara İngilizce, Türkçe, Arapça ve diğer dillerde herhangi bir Çerkes grubunun ismi verilmeden Çerkes olarak tanımlanıyorlar.
Çerkes yazın dili Adıgey lehçesi (Şapsığ ve Adıgeyliler tarafından kullanılıyor) ve Kabardey-Çerkes lehçesi (Kabardey ve Çerkesler) olarak kullanılıyor. Bir yazın diline geçilmesi problemi vardır. Bu oldukça önemli bir meseledir.
Gelecek sayım Rusya Federasyonu sınırları içerisinde yaşayan Çerkes nüfusun konsolidasyonu (birleşip pekişmesi), nüfusun etüdü, yayılım alanı vb. açılardan önem arz etmektedir.
Bu yüzden, konu hakkında devamlı aydınlatıcı ve geçici niteliklere sahip diğer bakış açılarını anlayışlı bir şekilde düzeltemeye yönelik çalışmalar yapmanızı rica ediyorum.
Saygılarımla,
